Eiwit

Lupine-eiwit

Lupine-eiwit: de lupinesoorten, zoete en bittere lupine, hoe het eiwit uit het zaad wordt gehaald en wat lupine als allergeen betekent.

  • Onafhankelijk getest
  • Geproduceerd in Nederland
Lupine-eiwit
LupinusLatijnse naam
1 productMet lupine-eiwit

Wat is lupine-eiwit?

Lupine-eiwit komt uit de zaden van de lupine, een peulvrucht. In Europese voeding gaat het vooral om drie soorten: witte, gele en blauwe lupine.

Het zaad is van zichzelf al eiwitrijk. Bij de productie wordt dat eiwit verder geconcentreerd tot een poeder.

Hoeveel eiwit zit er in zo'n zaad? Lupinemeel bevat volgens EFSA 39 tot 45 procent eiwit, afhankelijk van de soort. Witte lupine heet officieel Lupinus albus, gele Lupinus luteus en blauwe Lupinus angustifolius. Die laatste wordt ook smalbladige lupine genoemd.

Zoete en bittere lupine

Lupinezaden bevatten bitterstoffen: quinolizidine-alkaloïden. Bij de meeste soorten is lupanine de belangrijkste. Gele lupine wijkt af, daar gaat het vooral om lupinine en sparteïne.

Hoeveel er in een zaad zit, verschilt sterk per ras. Zoete rassen blijven onder 500 mg alkaloïden per kilo zaad. Bittere rassen zitten boven 10.000 mg. Bittere zaden werden van oudsher geweekt in zout water en daarna gespoeld.

Van zaad tot eiwitpoeder

Hoe haal je het eiwit uit lupinemeel? Er bestaan meerdere routes. Een laboratoriumstudie uit 2022 beschrijft er één. Het meel ging eerst in water. Het opgeloste eiwit werd met een centrifuge van de rest gescheiden. Daarna brachten de onderzoekers de pH naar 4. Bij die zuurgraad lost het eiwit niet meer op en slaat het neer. Wassen en drogen leverde een poeder op met meer dan 90 procent eiwit op droge stof.

Bij eiwit uit peulvruchten heet een poeder boven 90 procent eiwit op droge stof meestal een isolaat, daaronder een concentraat. In onze producten met lupine-eiwit zit lupine-eiwitconcentraat, geen isolaat zoals in die studie. Het staat als tweede in de ingrediëntenlijst.

Conglutinen: de eiwitten van lupine

De opslageiwitten van lupine heten conglutinen. Er zijn er vier: alfa, bèta, gamma en delta. Ongeveer 90 procent van die opslageiwitten zijn globulinen. In witte lupine is bèta-conglutine met 45 procent de grootste groep, gevolgd door alfa met 33 procent.

In het aminozuurprofiel valt lysine op, daar zit relatief veel van in. Van de zwavelhoudende aminozuren, methionine en cysteïne, bevat lupine-eiwit juist weinig.

Een plant met chemiegeschiedenis

Lupine speelde een rol in de ontdekking van een aminozuur. In 1886 beschreven de scheikundigen Schulze en Steiger een nieuwe stikstofverbinding uit kiemplantjes van gele lupine. Die stof kennen we nu als arginine.

Gratis vitaminetest

3 min

Benieuwd wat jij nodig hebt?

Een paar vragen over je voeding en leefstijl, en je weet waar je staat. Aan het eind wacht er een cadeautje.

  1. Vragen
  2. Jouw advies
  3. Cadeautje
Start de test

Onze producten

Producten met lupine-eiwit

ProductVormPer dagdosisBekijk product

Inname

Hoe neem je lupine-eiwit in?

Lupine-eiwit zit bij ons in poedervorm, samen met andere plantaardige eiwitten. Je roert of schudt het door water of melk. Het moment kies je zelf.

  • Eén maatschep is 30 gram poeder, met 22 gram eiwit.
  • Neem er ongeveer 200 ml water of melk bij.
  • Met een shaker los je het poeder het makkelijkst op.
  • Neem je op dezelfde dag nog andere eiwitproducten? Tel de hoeveelheden dan bij elkaar op.

Veelgestelde vragen

Vragen over lupine-eiwit

Wat is het verschil tussen zoete en bittere lupine?

Het verschil zit in de bitterstoffen, de quinolizidine-alkaloïden. Zoete rassen bevatten minder dan 500 mg per kilo zaad, bittere rassen meer dan 10.000 mg. Bittere zaden werden van oudsher geweekt en gespoeld voordat ze gegeten werden.

Waarom staat lupine vetgedrukt in de ingrediëntenlijst?

Lupine hoort bij de 14 allergenen uit de Europese etiketteringsregels. Die moeten in de ingrediëntenlijst opvallen, bijvoorbeeld door vetgedrukte letters. Zo zie je in één oogopslag dat een product lupine bevat.

Ik ben allergisch voor pinda. Kan ik lupine-eiwit gebruiken?

Overleg dat eerst met je arts. EFSA beschrijft dat een deel van de mensen met een pinda-allergie ook op lupine reageert. In de onderzoeken die EFSA noemt, reageerden 7 van de 24 en in een ander onderzoek 15 van de 23 mensen met een pinda-allergie op lupinemeel.

Mag een eiwitpoeder met lupine 'rijk aan eiwit' heten?

Dat hangt af van het aandeel eiwit in de energie. Europese regels vragen minstens 12 procent voor 'bron van eiwit' en 20 procent voor 'rijk aan eiwit'. In onze producten met lupine-eiwit komt ruim 70 procent van de energie uit eiwit.

Is lupine-eiwit vegan?

Lupine-eiwit zelf wel, het komt uit een plant. Voor een heel product tellen ook de andere ingrediënten mee, zoals aroma's. Onze producten met lupine-eiwit zijn vegan.

Kwaliteit

Zo testen we producten met lupine-eiwit

Op basis van een risicoanalyse van de grondstoffen controleren we onder meer op:

  • Ethyleenoxide
  • Allergenen
  • Dioxinen en PCB's
Lees hoe we testen

Meer ingrediënten

Bronnen7
  1. EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies. (2005). Opinion of the Scientific Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies on a request from the Commission related to the evaluation of lupin for labelling purposes. The EFSA Journal, 302, 1-11. https://www.efsa.europa.eu/en/efsajournal/pub/302
  2. EFSA Panel on Contaminants in the Food Chain. (2019). Scientific opinion on the risks for animal and human health related to the presence of quinolizidine alkaloids in feed and food, in particular in lupins and lupin-derived products. EFSA Journal, 17(11), e05860. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2019.5860 https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7008800/
  3. Albe-Slabi, S., Mesieres, O., Mathé, C., Ndiaye, M., Galet, O., & Kapel, R. (2022). Combined effect of extraction and purification conditions on yield, composition and functional and structural properties of lupin proteins. Foods, 11(11), Artikel 1646. https://doi.org/10.3390/foods11111646
  4. Asen, N. D., Aluko, R. E., Martynenko, A., Utioh, A., & Bhowmik, P. (2023). Yellow field pea protein (Pisum sativum L.): Extraction technologies, functionalities, and applications. Foods, 12(21), Artikel 3978. https://doi.org/10.3390/foods12213978
  5. Schulze, E., & Steiger, E. (1886). Ueber einen neuen stickstoffhaltigen Bestandtheil der Keimlinge von Lupinus luteus. Berichte der Deutschen Chemischen Gesellschaft, 19(1), 1177-1180. https://doi.org/10.1002/cber.188601901266
  6. Verordening (EU) nr. 1169/2011 betreffende de verstrekking van voedselinformatie aan consumenten. (2011). Bijlage II (allergenen) en bijlage XIV (omrekenfactoren energie). https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2011/1169/oj
  7. Verordening (EG) nr. 1924/2006 inzake voedings- en gezondheidsclaims voor levensmiddelen. (2006). Bijlage: bron van eiwitten, rijk aan eiwitten. https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2006/1924/oj

Laatst bijgewerkt