Menstruatie supplementen

De menstruatiecyclus duurt gemiddeld 28 dagen, maar een cyclus van 21 tot 35 dagen is normaal. Wat veel mensen niet weten: de cyclus bestaat uit vier duidelijk te onderscheiden fases, elk met een eigen hormonaal profiel en een eigen effect op hoe je je voelt.

Fase 1: Menstruatie

De cyclus begint op de eerste dag van de menstruatie. Oestrogeen en progesteron zijn op hun laagst. Het baarmoederslijmvlies dat in de vorige cyclus was opgebouwd, wordt afgestoten.

Energieniveau ligt voor veel vrouwen lager in deze fase, wat direct samenhangt met de hormonale daling die eraan voorafging.

Fase 2: Folliculaire fase

Na de menstruatie begint het lichaam zich voor te bereiden op een nieuwe eisprong. FSH, het follikelstimulerend hormoon, stimuleert de rijping van een eicel in de eierstokken.

Oestrogeen stijgt geleidelijk. Veel vrouwen merken dat ze zich in deze fase energieker en helderder voelen naarmate oestrogeen toeneemt.

Fase 3: Ovulatie

Rond dag 14 piekt LH, het luteïniserend hormoon, wat de eisprong in gang zet. Dit is het korte venster waarin bevruchting mogelijk is. Oestrogeen bereikt zijn hoogste punt.

Energie, focus en stemming zijn voor veel vrouwen in deze fase op hun best.

Fase 4: Luteale fase

Na de eisprong neemt het lege follikel de productie van progesteron over. Progesteron bereidt het baarmoederslijmvlies voor op een eventuele innesteling.

Als bevruchting uitblijft, dalen progesteron en oestrogeen aan het einde van deze fase weer. Die daling markeert het begin van een nieuwe cyclus en is de fysiologische basis van wat veel vrouwen in de dagen voor de menstruatie ervaren.

PMS staat voor premenstrueel syndroom en beschrijft een reeks lichamelijke en stemmingsgerelateerde verschijnselen die optreden in de luteale fase.

Het is geen aandoening maar een fysiologische reactie op de hormonale daling die het einde van de cyclus kenmerkt. Hoe uitgesproken die reactie is, verschilt sterk per vrouw en per cyclus.

Lichamelijke verschijnselen

De daling van oestrogeen en progesteron heeft een direct effect op het lichaam. Veel vrouwen ervaren een opgezet gevoel, gevoelige borsten of vermoeidheid in de dagen voor de menstruatie. Dit zijn uitingen van hetzelfde fysiologische proces: het lichaam dat zich voorbereidt op een nieuwe cyclus.

Stemming en prikkelbaarheid

Oestrogeen heeft invloed op serotonine, het neurotransmittersysteem dat stemming reguleert. Wanneer oestrogeen daalt, daalt ook de serotoninegevoeligheid. Dat verklaart waarom wisselende stemmingen en prikkelbaarheid vóór de menstruatie zo herkenbaar zijn. Het is geen psychologisch maar een neurochemisch effect.

Wat het versterkt

Stress verhoogt cortisol, dat de hormoon balans verder verstoort in een fase waarin die al kwetsbaar is. Slaaptekort versterkt dat effect. Een hoge suikerinname veroorzaakt bloedsuikerschommelingen die stemmingswisselingen kunnen verergeren.

Een cyclus van 21 tot 35 dagen is normaal. Maar wanneer de lengte sterk wisselt van maand tot maand, of de menstruatie regelmatig uitblijft, is er meestal iets wat de hormonale aansturing verstoort. De oorzaak is zelden enkelvoudig.

Hieronder de factoren die het vaakst een rol spelen.

1. Stress

Chronisch verhoogd cortisol heeft een directe remmende werking op de aanmaak van geslachtshormonen. Het lichaam maakt een fysiologische keuze: bij aanhoudende stress krijgen overlevingsfuncties voorrang boven reproductie. Dat kan de ovulatie vertragen, verschuiven of in sommige gevallen volledig onderdrukken.

Het gevolg is een langere cyclus, een uitblijvende menstruatie, of een cyclus die van maand tot maand sterk wisselt in lengte. Wat het verraderlijk maakt: de effecten treden vaak met vertraging op, weken nadat de stressperiode zijn piek had.

2. Gewicht

Vetweefsel is hormonaal actief. Te weinig vetweefsel betekent dat het lichaam onvoldoende signalen krijgt om de ovulatie in stand te houden. Bij een te laag lichaamsgewicht of een te laag vetpercentage kan de cyclus onregelmatig worden of uitvallen.

Aan de andere kant zet overgewicht testosteron om in oestrogeen via aromatisering. Een verhoogd oestrogeenniveau verstoort de verhouding tussen hormonen die de cyclus aansturen, wat kan leiden tot langere of onregelmatige cycli.

3. Schildklier

De schildklierhormonen en de voortplantingshormonen staan niet los van elkaar. Een onderactieve schildklier verhoogt prolactine, een hormoon dat de ovulatie kan remmen. Een overactieve schildklier verstoort de verhouding tussen oestrogeen en progesteron.

In beide gevallen heeft dat een directe invloed op de regelmaat van de cyclus. Schildklierproblemen worden in de context van menstruatieklachten vaak laat herkend, omdat de symptomen overlappen met andere oorzaken.

4. Intensief sporten

Bij vrouwen die veel en zwaar trainen kan de energiebeschikbaarheid zo laag worden dat het lichaam de hormonale aansturing van de cyclus terugschroeft. Dit staat bekend als de vrouwelijke atleettriade: een combinatie van lage energiebeschikbaarheid, verminderde botdichtheid en een verstoorde cyclus.

Het treedt niet alleen op bij topsporters. Ook recreatieve sporters die structureel meer verbranden dan ze binnenkrijgen kunnen hiermee te maken krijgen.

De producten in deze categorie bevatten ingrediënten die specifiek worden ingezet in de context van de menstruatiecyclus.

Per ingrediënt: wat het is, waar het vandaan komt en wat het onderscheidt.

1. Vitex Agnus Castus

Vitex Agnus Castus, ook wel monnikspeper genoemd, is een struik die van nature voorkomt in het Middellandse Zeegebied en Centraal-Azië. Het extract wordt gewonnen uit de gedroogde bessen.

De werkzame bestanddelen zijn iridoïdglycosiden, flavonoïden en diterpenen. Vitex is een van de meest bestudeerde ingrediënten in relatie tot de vrouwelijke cyclus. Het extract werkt in op dopaminereceptoren in de hypofyse, wat indirect van invloed is op de prolactineafgifte.

• Ondersteunt een normale menstruatie*
• Helpt bij prikkelbaar vóór de menstruatie*
• Helpt bij wisselende stemmingen tijdens de menstruatiecyclus*
• Is goed bij ongemakken voorafgaand aan, rondom of tijdens de menstruatie*

2. Teunisbloemolie

Teunisbloemolie wordt geperst uit de zaden van Oenothera biennis, een tweejaarlijkse plant die oorspronkelijk uit Noord-Amerika komt.

De olie is bijzonder vanwege het hoge gehalte aan gamma-linoleenzuur, een omega 6-vetzuur dat in de meeste plantaardige oliën nauwelijks voorkomt.

GLA is een omega 6-vetzuur dat in de meeste plantaardige oliën nauwelijks voorkomt en het onderscheidende bestanddeel is van teunisbloemolie.

• Ondersteunt een normale menstruatie*
• Helpt bij wisselende stemmingen tijdens de menstruatiecyclus*
• Is goed bij ongemakken rondom de menstruatie*

3. Saffraan

Saffraan wordt gewonnen uit de droogdraden van Crocus sativus. Het is een van de duurste specerijen ter wereld, omdat elke bloem slechts drie droogdraden bevat die met de hand worden geplukt.

De werkzame bestanddelen zijn crocine, crocetine en safranal. Crocine is verantwoordelijk voor de intense gele kleur en is het meest onderzochte bestanddeel van het extract

• Helpt bij wisselende stemmingen tijdens de menstruatiecyclus*
• Is goed bij ongemakken voorafgaand aan of tijdens de menstruatie*

4. Shilajit

Shilajit is een hars die vrijkomt uit rotslagen in berggebieden zoals de Himalaya. Het extract van Sabinsa is gestandaardiseerd op fulvinezuur en humuszuur, de voornaamste actieve bestanddelen. De gezuiverde vorm is bepalend voor de kwaliteit van het extract.

• Shilajit ondersteunt een normale menstruatiecyclus*
• Shilajit is goed bij ongemakken rondom de menstruatie*

*Claim in afwachting van Europese goedkeuring

De menstruatiecyclus vraagt elke maand wat van het lichaam. Wat je eet en hoe je beweegt heeft directe invloed op hoe die cyclus verloopt, op energieniveau, stemming en de regelmaat van de cyclus zelf.

Voeding

Tijdens de menstruatie verliest het lichaam bloed en daarmee ijzer. IJzer speelt een rol in de vorming van rode bloedcellen en het zuurstoftransport in het lichaam. Vrouwen die een ijzerarm dieet eten of een zware menstruatie hebben, bouwen die voorraad minder snel aan.

Rood vlees, peulvruchten en donkere bladgroenten zijn goede bronnen. Vitamine C verhoogt de opname van plantaardig ijzer, wat relevant is voor vrouwen die weinig vlees eten.

Bloedsuikerstabiliteit heeft meer invloed op de luteale fase dan mensen vaak beseffen. Een voeding met veel bewerkte koolhydraten en suiker veroorzaakt schommelingen in bloedsuiker die het energieniveau en de stemming direct beïnvloeden.

In een fase waarin oestrogeen en progesteron al dalen, versterkt dat effect. Een voeding met voldoende eiwitten, gezonde vetten en vezels helpt die stabiliteit te bewaren.

Leefstijl

Beweging heeft een directe invloed op de doorbloeding en op de hormoonhuishouding. Matige, regelmatige beweging ondersteunt een gezonde hormoonbalans.

Intensief sporten heeft een ander effect, maar wie regelmatig beweegt zonder de energiebalans te verstoren, ondersteunt daarmee ook de regelmaat van de cyclus.

Alcohol beïnvloedt de oestrogeenspiegels. De lever is verantwoordelijk voor de afbraak van oestrogeen, en alcohol belast dat proces.

Bij regelmatig gebruik kan dat leiden tot een relatief hogere oestrogeenconcentratie, wat de hormonale balans in de tweede helft van de cyclus verstoort.

Plantaardige extracten werken anders dan je misschien gewend bent van vitamines of mineralen. Ze vragen om een andere aanpak: consistent, over langere tijd, en bij voorkeur afgestemd op je cyclus.

Start ruim voor de luteale fase. De extracten in deze categorie werken niet acuut. Wie pas begint op het moment dat de luteale fase al begonnen is, zal weinig merken in die eerste cyclus. Start bij voorkeur aan het begin van een nieuwe cyclus, zodat het extract de tijd heeft om op te bouwen voordat de tweede helft begint.

Reken op minimaal zes tot acht weken. Bij plantaardige extracten geldt: de eerste cyclus is vaak een gewenningsperiode. Pas na twee of drie cycli kun je een eerlijk beeld vormen van wat het doet. Wie na twee weken stopt omdat het nog niets lijkt te doen, heeft het proces te vroeg afgebroken.

Neem het dagelijks, niet alleen op moeilijke dagen. De verleiding is groot om supplementen alleen te nemen als je ze nodig denkt te hebben. Bij deze extracten werkt dat niet. Consistente dagelijkse inname is wat het verschil maakt, ook op de dagen dat je er weinig van merkt.